Nga đang triển khai loạt thiết bị có khả năng gây nhiễu tín hiệu Starlink, buộc quân đội Ukraine săn tìm các hệ thống này.
Hãng thông tấn Reuters ngày 8/7 dẫn lời 4 chỉ huy và phi công thiết bị không người lái Ukraine cho biết quân đội Nga đang phát triển nhiều phương pháp nhằm bảo vệ mạng lưới hậu cần khỏi những đòn tập kích bằng máy bay không người lái (UAV) tầm trung của đối phương.
Sử dụng thiết bị gây nhiễu điện tử để chặn tín hiệu điều khiển UAV là một trong các giải pháp được đề cập.
Các quân nhân thuộc Trung đoàn Hệ thống Không người lái số 422 Ukraine, đang tham chiến ở tỉnh Zaporizhzhia, xác nhận Nga đã lắp đặt thiết bị gây nhiễu gần các thị trấn và cơ sở quân sự, trong đó một số hệ thống đủ sức làm gián đoạn hoạt động của mạng lưới Internet vệ tinh Starlink do công ty SpaceX của Elon Musk vận hành.
Phần lớn UAV tầm trung mà Ukraine đang triển khai đều được trang bị bộ thu phát Starlink. Thiết bị này giúp tổ vận hành điều khiển phi cơ từ khoảng cách xa và được cho là gần như miễn nhiễm với những biện pháp gây nhiễu thông thường.
Serhii Beskrestnov, chuyên gia tác chiến điện tử và hiện là cố vấn của Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine, cho biết Nga đang triển khai hệ thống tác chiến điện tử mang tên "Volna Kupol Garant", có khả năng phát tín hiệu đủ mạnh để làm mất kết nối Starlink trong khu vực rộng 20 km2. "Ukraine đã phát hiện ít nhất 10 thiết bị như vậy", ông nói.
Theo Beskrestnov, hệ thống Volna Kupol Garant được sản xuất bởi công ty Russkiy Kupol có trụ sở ở thành phố Simferopol trên bán đảo Crimea.
"Về mặt kỹ thuật, vệ tinh Starlink nhận tín hiệu từ thiết bị đầu cuối trong dải tần 14-14,5 GHz. Các dải tần được chia thành 8 kênh, mỗi kênh có băng thông rộng 6,25 MHz. Nga hướng 8 ăng-ten chảo về phía vệ tinh, mỗi chảo sẽ phát tín hiệu gây nhiễu trên một kênh riêng và thế là vệ tinh bị 'chọc mù'", ông nói.
Mỗi hệ thống hoàn chỉnh dường như được đặt trên 6 xe rơ-moóc, mỗi xe chở theo hai ăng-ten, có thể hoạt động bằng nguồn điện bên ngoài hoặc máy phát đặt trên xe rơ-moóc. "Ăng-ten trông giống như quả trứng khi nhìn từ bên ngoài, song bên trong là chảo vệ tinh có cơ chế xoay", Beskrestnov cho hay.
Rob Lee, chuyên gia thuộc Viện Nghiên cứu Chính sách Đối ngoại có trụ sở tại Mỹ, nhận định Nga đã đạt được một số thành công trong nỗ lực chống lại các đòn tập kích tầm trung từ Ukraine. "Nếu có thể đẩy mạnh sản xuất thiết bị gây nhiễu này, họ sẽ khiến Ukraine gặp nhiều khó khăn hơn khi tiến hành chiến dịch tập kích vào hậu phương", ông nhận định.
Công ty SpaceX và Bộ Quốc phòng Nga chưa bình luận về thông tin.
Hệ thống Volna Kupol Garant hiện là mục tiêu ưu tiên của các đơn vị UAV Ukraine.
Trung đoàn Hệ thống Không người lái số 422 Ukraine đã tham gia tập kích hai thiết bị. Một trong số đó bị đánh trúng chỉ vài giờ sau khi lộ diện, trong khuôn khổ nhiệm vụ hiệp đồng với Cơ quan An ninh Ukraine (SBU). "Ngay khi chúng tôi đánh trúng hệ thống đó, các UAV trang bị bộ thu phát Starlink lại vận hành tự do", một chỉ huy có hô hiệu Dyryhent cho hay.
Ngoài sử dụng thiết bị gây nhiễu, Nga còn áp dụng một số chiến thuật để bảo vệ mạng lưới hậu cần kỹ thuật. "Họ dùng xe chở nước và sữa để vận chuyển nhiên liệu. Một số chiếc đã bị tập kích và bốc cháy", Kolesnyk, chỉ huy một đơn vị thiết bị không người lái Ukraine, cho hay.
Theo các chỉ huy Ukraine, lực lượng Nga hiện triển khai các đoàn xe nhỏ chở nhiêu liệu được bảo vệ bằng xe bán tải mang súng máy, di chuyển trên những tuyến đường nhỏ để tránh bị phát hiện, cũng như sử dụng phương tiện dân sự để vận chuyển vật tư.
Tình báo quân đội Ukraine cho biết Nga dùng ôtô dân sự cỡ nhỏ, xe địa hình 4 bánh và xe máy để vận chuyển nhiên liệu, đạn dược và lương thực ra tiền tuyến. Họ còn sử dụng hầm trú ẩn được ngụy trang, tòa nhà bỏ hoang và công trình nông nghiệp để cất giấu vật tư, cũng như dùng trạm xăng dân sự để trữ nhiên liệu cho quân đội.
Ukraine đang tiến hành chiến dịch tấn công bằng UAV tầm trung nhằm vào các tuyến hậu cần, kho chứa nhiên liệu, trận địa phòng không và sở chỉ huy Nga cách tiền tuyến hàng chục km, làm gián đoạn hệ thống hậu cần của đối phương và gây tình trạng thiếu hụt nhiên liệu trên bán đảo Crimea.
Dù vậy, chiến dịch trên không thể ngăn Nga tiến hành những cuộc tập kích hiệp đồng quy mô lớn nhằm vào Ukraine, cục diện trên tiền tuyến cũng không có thay đổi. Ngoài ra, không phải đòn tấn công nào bằng UAV của Ukraine cũng thành công.
Trong chuyến thăm của phóng viên Reuters, Trung đoàn 422 Ukraine đã phóng một UAV RAM-2X nhằm vào xe chở nhiên liệu Nga, nhưng trượt mục tiêu. UAV trinh sát triển khai để theo dõi chiếc xe cũng bị hệ thống phòng không tầm ngắn Tor bắn rơi.
"Ít nhất là giờ chúng tôi biết nó ở đó", một thành viên tổ vận hành UAV nói, trước khi đánh dấu vị trí tổ hợp Tor vào hệ thống định vị mục tiêu chiến trường kỹ thuật số.
Phạm Giang (Theo Reuters, New Voice of Ukraine)