Στα 25 του χρόνια, ο Βρετανός επιχειρηματίας James Dacombe συγκαταλέγεται ήδη στα πιο πολυσυζητημένα πρόσωπα της ευρωπαϊκής τεχνολογικής σκηνής.
Χωρίς πανεπιστημιακό πτυχίο, αλλά με έμφαση στην καινοτομία και την ικανότητα να συγκεντρώνει κορυφαίους επιστήμονες γύρω από φιλόδοξες ιδέες, έχει ιδρύσει δύο εταιρείες αιχμής – τη CoMind και την Olix – που δραστηριοποιούνται σε δύο από τους πιο κρίσιμους τομείς της σύγχρονης οικονομίας: τη νευροτεχνολογία και τους ημιαγωγούς τεχνητής νοημοσύνης.
Η τελευταία του επιτυχία ήρθε με την Olix, η οποία ολοκλήρωσε νέο γύρο χρηματοδότησης ύψους 232 εκατ. λιρών (312 εκατ. δολαρίων), ανεβάζοντας την αποτίμησή της στα 2,5 δισ. λίρες (3,3 δισ. δολάρια). Μέσα σε μόλις έξι μήνες η αξία της εταιρείας τριπλασιάστηκε, καθιστώντας την μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες startups της Ευρώπης.
Πρόκειται για μια εξέλιξη που υπογραμμίζει τη στροφή των διεθνών επενδυτών προς τις λεγόμενες deep tech εταιρείες – επιχειρήσεις που βασίζονται σε θεμελιώδη επιστημονική και μηχανική καινοτομία και όχι απλώς σε νέες εφαρμογές λογισμικού.
Από αυτοδίδακτος προγραμματιστής σε ιδρυτή εταιρειών δισεκατομμυρίων
Ο Dacombe ξεκίνησε να γράφει κώδικα σε πολύ μικρή ηλικία και εγκατέλειψε το σχολείο στα 16 του για να ακολουθήσει τον δρόμο της επιχειρηματικότητας. Αντί να επιδιώξει ακαδημαϊκή καριέρα, αφιερώθηκε στη μελέτη επιστημονικών εργασιών, στις νέες τεχνολογίες και στη δημιουργία ομάδων ειδικών.
Ο ίδιος δεν παρουσιάζεται ως ο επιστήμονας που επινοεί κάθε τεχνολογική λύση, αλλά ως ο επιχειρηματίας που αναγνωρίζει μεγάλα προβλήματα, συγκεντρώνει τους κατάλληλους ανθρώπους και εξασφαλίζει τα κεφάλαια για να μετατρέψει μια επιστημονική ιδέα σε εμπορικό προϊόν.
Η φιλοσοφία αυτή θυμίζει περισσότερο τον τρόπο με τον οποίο λειτούργησαν προσωπικότητες όπως ο Steve Jobs ή ο Jensen Huang της Nvidia: ο ρόλος του ιδρυτή δεν είναι απαραίτητα να σχεδιάσει κάθε εξάρτημα, αλλά να καθοδηγήσει την τεχνολογική κατεύθυνση και να ενώσει κορυφαία ταλέντα γύρω από ένα κοινό όραμα.
CoMind: Η τεχνολογία που «βλέπει» τον εγκέφαλο χωρίς χειρουργείο
Η πρώτη εταιρεία του, η CoMind, δραστηριοποιείται στον χώρο της νευροτεχνολογίας και της ιατρικής τεχνολογίας.
Σήμερα, οι ασθενείς που έχουν υποστεί σοβαρό τραυματισμό στο κεφάλι ή κινδυνεύουν από αυξημένη ενδοκρανιακή πίεση συχνά παρακολουθούνται με αισθητήρες που τοποθετούνται χειρουργικά μέσα στο κρανίο. Η διαδικασία είναι αποτελεσματική, αλλά επεμβατική και ενέχει κινδύνους, όπως λοιμώξεις και αιμορραγίες.
Η CoMind επιδιώκει να αλλάξει αυτό το μοντέλο.
Η συσκευή που αναπτύσσει τοποθετείται εξωτερικά στο μέτωπο και χρησιμοποιεί παλμούς υπέρυθρου φωτός, προηγμένους οπτικούς αισθητήρες και αλγορίθμους τεχνητής νοημοσύνης για να παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο την κυκλοφορία του αίματος και τη λειτουργία του εγκεφάλου.
Με απλά λόγια, η τεχνολογία επιχειρεί να προσφέρει στους γιατρούς κρίσιμες πληροφορίες για την κατάσταση του εγκεφάλου χωρίς να απαιτείται χειρουργική επέμβαση.
Η ανάπτυξη ενός τέτοιου συστήματος απαιτεί συνεργασία φυσικών, βιοϊατρικών μηχανικών, νευροεπιστημόνων και εντατικολόγων, στοιχείο που δείχνει πως ο Dacombe επένδυσε εξαρχής στη δημιουργία μιας διεπιστημονικής ομάδας υψηλής εξειδίκευσης.
Olix: Η ευρωπαϊκή απάντηση στην αγορά των AI chips
Η δεύτερη εταιρεία του, η Olix, δραστηριοποιείται σε έναν ακόμη πιο απαιτητικό τομέα: τον σχεδιασμό εξειδικευμένων ημιαγωγών για εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.
Η παγκόσμια αγορά AI chips γνωρίζει εκρηκτική ανάπτυξη λόγω της εξάπλωσης των μεγάλων γλωσσικών μοντέλων, όπως το ChatGPT, αλλά και της αυξανόμενης χρήσης τεχνητής νοημοσύνης στη βιομηχανία, στις μεταφορές, στην υγεία και στις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες.
Σήμερα, η Nvidia κυριαρχεί στην αγορά χάρη στις πανίσχυρες GPU της, οι οποίες χρησιμοποιούνται για την εκπαίδευση και λειτουργία μοντέλων AI. Ωστόσο, η τεράστια ζήτηση έχει οδηγήσει σε υψηλό κόστος αγοράς, αυξημένη κατανάλωση ενέργειας και εξάρτηση ολόκληρου του κλάδου από έναν προμηθευτή.
Εδώ ακριβώς επιχειρεί να τοποθετηθεί η Olix.
Αντί να κατασκευάζει γενικής χρήσης επεξεργαστές, αναπτύσσει εξειδικευμένα τσιπ για το στάδιο του AI inference, δηλαδή για την εκτέλεση ήδη εκπαιδευμένων μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης. Πρόκειται για το στάδιο όπου εκατομμύρια χρήστες υποβάλλουν ερωτήματα σε ένα μοντέλο, ζητούν μεταφράσεις, δημιουργούν εικόνες ή λαμβάνουν απαντήσεις από ψηφιακούς βοηθούς.
Το στάδιο αυτό αναμένεται να εξελιχθεί στη μεγαλύτερη αγορά της τεχνητής νοημοσύνης μέσα στα επόμενα χρόνια, καθώς απαιτεί τεράστιο αριθμό επεξεργαστών που λειτουργούν αδιάκοπα σε κέντρα δεδομένων.
Το στοίχημα της φωτονικής
Ένα ακόμη στοιχείο που διαφοροποιεί την Olix είναι η επένδυσή της στις λεγόμενες φωτονικές διασυνδέσεις (photonic interconnects).
Στους σημερινούς υπερυπολογιστές, οι επεξεργαστές ανταλλάσσουν δεδομένα μέσω ηλεκτρικών σημάτων, τα οποία δημιουργούν θερμότητα και περιορίζουν την ταχύτητα μεταφοράς.
Η φωτονική αντικαθιστά μέρος αυτής της επικοινωνίας με οπτικά σήματα, χρησιμοποιώντας το φως αντί για ηλεκτρόνια.
Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι πολύ ταχύτερη μεταφορά δεδομένων, χαμηλότερη κατανάλωση ενέργειας και καλύτερη απόδοση, στοιχεία που θεωρούνται κρίσιμα για τα μελλοντικά data centers τεχνητής νοημοσύνης.
Πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι η φωτονική θα αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες τεχνολογικές εξελίξεις της επόμενης δεκαετίας στους ημιαγωγούς.
Γιατί οι επενδυτές στοιχηματίζουν στον Dacombe
Η χρηματοδότηση των 232 εκατ. λιρών δεν αποτελεί απλώς ακόμη έναν μεγάλο επενδυτικό γύρο.
Σε αυτόν συμμετείχαν η Arm, η Hudson River Trading, η Fundomo, ο συνιδρυτής του Netflix Reed Hastings, καθώς και το βρετανικό κρατικό επενδυτικό ταμείο Sovereign AI.
Η παρουσία τόσο διαφορετικών επενδυτών δείχνει ότι η αγορά θεωρεί την Olix όχι απλώς μία ακόμη startup, αλλά μια εταιρεία με δυνατότητα να εξελιχθεί σε στρατηγικό παίκτη στην παγκόσμια αλυσίδα παραγωγής τεχνολογίας τεχνητής νοημοσύνης.
Η Ευρώπη αναζητά τους δικούς της πρωταγωνιστές
Η άνοδος του James Dacombe συμπίπτει με την προσπάθεια της Ευρώπης να αποκτήσει μεγαλύτερη τεχνολογική αυτονομία απέναντι στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ασία.
Η εξάρτηση από αμερικανικούς κολοσσούς, όπως η Nvidia, αλλά και από ασιατικά εργοστάσια κατασκευής ημιαγωγών, έχει αναδειχθεί σε στρατηγικό ζήτημα για την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, εταιρείες όπως η Olix θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικές, καθώς φιλοδοξούν να δημιουργήσουν ευρωπαϊκή τεχνογνωσία σε έναν τομέα που θα καθορίσει την οικονομία και τη γεωπολιτική των επόμενων δεκαετιών.
Αν ο Dacombe και η ομάδα του καταφέρουν να μετατρέψουν τις τεχνολογικές υποσχέσεις σε προϊόντα μαζικής παραγωγής, δεν θα έχουν δημιουργήσει απλώς ακόμη μία startup δισεκατομμυρίων. Θα έχουν συμβάλει στη διαμόρφωση ενός νέου ευρωπαϊκού οικοσυστήματος τεχνητής νοημοσύνης και προηγμένων ημιαγωγών, σε μια περίοδο όπου ο παγκόσμιος ανταγωνισμός για την τεχνολογική πρωτοκαθεδρία βρίσκεται στο υψηλότερο σημείο των τελευταίων δεκαετιών.